Það er eðlilegt að skiptar skoðanir séu um mótvægisaðgerðir ríkisstjórnarinnar. Þegar verið er að ráðstafa meira en 10 milljörðum króna er við því að búast að ýmis sjónarmið komi upp. Fyrir ríkisstjórninni vakti að veita þessu fé til stuðnings í þeim byggðarlögum og á þeim landsvæðum sem fá á sig mestu skerðingarnar vegna þorskaflaskerðingarinnar sem var ákveðin í sumar.

Mikilvægt er að reyna að stuðla að því að þessir fjármunir fari þar sem þeirra er mest þörf í byggðarlögum sem háðust eru þorskveiðum og vinnslu . Bæði þarf að bregðast sé við með skammtímaaðgerðum, til þess að mæta atvinnumissi. En síðan er verkefnið að styrkja byggðirnar til lengri tíma. Í raun að stuðla að breytingum sem gera sjávarbyggðirnar okkar betur í stakk búnar til að þess að mæta sveiflum. Kannski má segja að verið sé að reyna að breyta sjávarbyggðunum í átt að því sem gildir um þjóðfélagið okkar í heild. Ísland var afar háð sveiflum í sjávarútvegi fyrir fáeinum árum. Nú eru fleiri stoðir undir samfélaginu og það því ekki jafn næmt fyrir sveiflunum.

Lesa meira

Það er sérkennilegt hvernig upphefð manns kemur stundum utan að. Þetta sannaðist rækilega á dögunum, þegar sárasaklaus frétt um hvalveiðar, sem hafði marg oft birst hér á landi, í innlendum fjölmiðlum varð skyndilega að stórfrétt. Þetta gerðist eftir að fréttaveitan Reuters birti fréttina, sem hafði þó orðrétt birst rífri viku áður í Viðskiptablaðinu. Í Viðskiptablaðinu hafði fréttin enga athygli vakið. En þegar sá útlenski Reuter hafði þýtt hana á tungu Engilsaxa og fleytt henni um víðáttur veitu sinnar var eins og stórtíðindi hefðu átt sér stað. Þarna varð semsé ekki frétt að heimsfrétt.

Vitaskuld var engin stefnumótun boðuð. Enda sjá allir að slíkt er ekki boðað í þýðingu Reuters á tíu daga gömlu viðtali sem lá galopið fyrir hverjum þeim sem læs var hér á landi. Þetta var með öðrum orðum algjört dómadagsrugl, þar sem hver át vitleysuna upp eftir öðrum. En svona er þetta. Upphefð manns kemur utan að; verst er þegar hún er svona óverðskulduð og algjörlega án minnsta tilefnis, eins og hver maður sér.

Lesa meira

Það er ljóst að fjárfesting í hlutafé er gild sparnaðarleið. Hún getur gefið almenningi beinan aðgang að því að njóta þess þegar vel gengur í atvinnulífinu. Það er því tvímælalaust ástæða að gefa þessu gaum. Þátttaka almennings í eignarhaldi atvinnulífsins er því ein leið til þess að bæta lífskjörin. Þess vegna er sú staðreynd að umtalsverður hluti framteljenda á hlutafé í einhverju formi mjög ánægjuleg og kemur heimilunum til góða við þessar aðstæður. Þannig er komist að orði í þessum pistli sem ritaður er í tilefni af því að skattskrár eru nýútkomnar. Athygli vekur einkum að þeir sem hæsta skatta greiða eru að njóta afraksturs af gríðarelgum hækkunum á hlutabréfum. Lesa meira

Einar Oddur kom til þings með einstæða lífsreynslu. Hann hafði staðið fyrir öflugum og myndarlegum atvinnurekstri í heimabyggð sinni, var gjörkunnugur stjórnmálum og hafði uppskorið verðskuldaða aðdáun alþjóðar fyrir sinn mikla þátt í Þjóðarsáttinni. Vopnaður þessari miklu reynslu og leiftrandi gáfum, gæddur sannfæringakrafti mikils mælskumanns, hlaut hann að marka sér öflugan sess. Sú varð líka raunin. Til viðbótar við allt annað hafði Einar Oddur svo hæfileika sem ákaflega fáum er gefið; hann gat komið orðum að hlutum með svo einstæðum hætti að eftir því væri tekið. Þarna kom til frumleiki hans í hugsun og sá eiginleiki að skynja ný sjónarhorn sem okkur öðrum voru gjörsamlega lokuð. Enginn vafi er á því að einmitt þessir eiginleikar, glaðbeitt fas og alþýðleg framkoma, gerðu honum kleyft að innsigla það mikla afrek, þjóðarsáttina, sem borið hefur hróður hans víðast. Þar gagnaðist honum að geta brotið upp á frjórri hugsun og ná þannig árangri. Þetta er guðsþakkarverður eiginleiki sem fáum er gefinn. Aldrei varð ég var við að Einar Oddur miklaðist af þessu mikla afreki sínu. Margur hefði reynt nýta slík verk, sér til pólitísks framdráttar. En ekki Einar Oddur. Frekar dró hann úr hlut sínum þegar þessi mál báru á góma. - Þannig kemst ég að orði í minningargrein um Einar Odd Kristjánsson alþm. sem birtist í Morgunblaðinu sl. miðvikudag. Greinin fer hér á eftir í heild sinni. Lesa meira

Tvennt skal gert hér að umtalsefni sem snertir umræðuna um aflaákvörðunina sem kunngerð var á föstudaginn var og mjög hefur verið til umræðu. Hið fyrra snýr að hinum veikari útgerðum og ef til vill þeim sem nýjastir eru í atvinnugreininni eða hafa keypt miklar aflaheimildir nýverið. Hitt snýr að áhrifunum á markaði fyrir fiskafurðir erlendis. Því hefur verið haldið fram að stjórnvöld hafi ekki hugað nægjanlega vel að þeim sem verst þola tímabundna skerðingu og einnig að mörkuðum okkar erlendis sé stefnt í tvísýnu vegna ákvörðunar um niðurskurð. Lesa meira

Þetta hljómar allt kunnuglega. Grænlendingar horfa til þess að geta aukið fjölbreytni atvinnulífs síns og dregið úr hlutfallslegu mikilvægi þeirra atvinnugreina sem hafa verið snarasti þátturinn í atvinnusköpuninni hingað til. Tækifærin eru vonandi handan við hornið. Það bendir nefnilega margt til þess að grænlenskt samfélag geti verið að breytast hraðar ern okkur grunar. Þetta blasti við mér í minni heimsókn til Grænlands. Heimsóknin stóð stutt og einskorðaðist við lítinn hluta þessa mikla og merka lands; granna okkar í vestri. En margt kom á óvart og einkum blasir við að grænlenskt samfélag getur verið að ganga í gegn um miklar breytingar á næstunni. Myndir úr þessari heimsókn má skoða hér. Lesa meira

Ég hvet því til og óska eftir góðu samstarfi við alla hagsmunaaðila og þá sem að þessari ákvörðun koma á komandi vikum. Ég lít ekki þannig á að þetta sé tími mikilla upphrópana eða sleggjudóma. Þetta er tími yfirvegaðrar yfirferðar þar sem við reynum að komast að sameiginlegri niðurstöðu með það að markmiði að tryggja sem best stöðu íslensks sjávarútvegs og byggðanna sem eiga líf sitt undir öflugum sjávarútvegi. Og til lengri tíma litið vegna hagsmuna þess fólks - æskunnar - sem á að erfa landið.

Þannig komst ég að orði í ræðu minni á Sjómannadaginn. Þar var ég að vísa til þeirrar vinnu sem er framundan varðandi fiskveiðiráðgjöfina. Þennan kafla ræðu minnar birti ég hér í þessum pistli í heild sinni

Lesa meira

Þannig er því staðan núna. Sjálfstæðisflokkurinn er hinn afdráttarlausari sigurvegari. Það er mikið afrek í ljósi pólitískra aðstæðna. Ríkisstjórnin heldur meirihlutanum, gagnstætt því sem skoðanakannanir og álitsgjafar höfðu haldið fram. Vinstri grænir vinna ágætan sigur, en hann stendur þó í skugga hins mikla árangurs sem flokkurinn náði í skoðanakönnunum. Samfylking varð fyrir miklum vonbrigðum og hin fögru og áferðarfallegu orð um stöðu flokksins sem féllu af vörum forystumanna hans við lok kosninga eru marklítil. Frjálslyndi flokkurinn stendur í stað, en hefur augljóslega málað sig út í hið pólitíska horn með málflutningi sínum. Það blasir við öllum.

Þetta eru stærstu drættirnir nú bak kosningum. Þetta voru gríðarlega spennandi kosningar og úrslitin lágu ekki ljós fyrir fyrr en um 9 í morgun.

Lesa meira

Ægir er í rauninni einstakt tímarit. 100 ára samfylgd hans og sjávarútvegsins skapar tímaritinu sérstöðu, af augljósum ástæðum. Með því að lesa í gegn um það sér maður sögu sjávarútvegsins í hnotskurn. Þar skrifuðu menn fyrr meir greinar til þess að vekja athygli á nýjungum á sviði sjávarútvegsins. Fræðimenn greindu okkur frá því sem helst var að gerast í hafrannsóknum og annars staðar að af vísindasviðinu. Við lásum um tíðindi úr verstöðvum, viðtöl við forystumenn og í þessu blaði talaði greinin einum rómi í gegn um heildarsamtök sín, Fiskifélag Íslands.

Lesa meira

Við skulum minnast síðast liðins föstudags, sem merkisáfanga í samgöngusögu okkar. Undirritun vegna vegaframkvæmdanna um Arnkötludal og Gautsdal hljóta að teljast einhver ánægjulegustu tíðindin í samgöngumálum á Vestfjörðum. Ekki síst fyrir Strandamenn. Undirritun Sturlu Böðvarssonar samgönguráðherra, fulltrúa Vegagerðar og verkkaupa á föstudaginn var má kannski kalla einskonar innsiglun þessa mikla framfara og gamla baráttumáls margra, ekki síst Strandamanna. Aðalatriðið er bara að vita að nú eru framkvæmdir að hefjast einhvern næstu daga. Við keyrum hina nýju leið haustið 2008 eftir svona eitt og hálft ár. Þá ökum við líka beina og breiða og malbikaða braut um Djúpið. Þannig verðum við vitni að hreinum byltingum í vegamálum á Vestfjörðum og sem munu gjörbreyta lífsskilyrðum og atvinnumöguleikum svæðisins. Tíminn líður hratt og við tökumst á við framtíðina við betri aðstæður en fyrr. Samgöngurnar skipta nefnilega svo gríðarlega miklu máli. Lesa meira

Stóra hættan við almennar atkvæðagreiðslur er sú að þær geri pólitískar línur óskýrar. Að smám saman standi kjósendur frammi fyrir óljósum kostum í þjóðmálum. Þetta er þekkt reynsla úr löndum þar sem menn nota þetta fyrirkomulag. Það er óhugnanlegt að vita til þess að slíkt skyldi koma fram í fyrstu atkvæðagreiðslunni sem einhver alvara var í nú síðari árin þegar kosið var um stækkun álversins í Straumsvík. Hér er ekki tekinn með í reikninginn atkvæðagreiðslan um Reykjavíkurflugvöll. Sú atkvæðagreiðsla var slíkur farsi.

Við sjáum líka að inngrip fjársterkra aðila vekur strax upp spurningar og sömuleiðis óljóst hlutverk óskilgreindra hagsmunasamtaka. Þarna geta því tekist á óskilgreindir hópar og öfl sem engum reglum lúta um fjárframlög. Allt eins og við spáðum mörg hver, meðal annars í aðdraganda umræðunnar um fjármál stjórnmálaflokkanna.

Lesa meira

Sú ákvörðun ríkisstjórnarinnar að stofna starfshóp um vanda Vestfjarða er skynsamleg, nauðsynleg og réttmæt. Aðstæður á Vestfjörðum eru mjög sérstakar og enginn landshluti hefur orðið fyrir svo miklum áföllum vegna íbúafækkunar sem Vestfirðir. Þessi nefndarskipan er ákveðin af góðum hug og er eingöngu ætlað eitt verkefni; að leggja fram tillögur sem bæta búsetuskilyrði á Vestfjörðum. Menn hljóta að geta horft á þessa ákvörðun á efnislegum forsendum en reyna ekki að bregða á hana annarlegu ljósi. Slíkt þjónar ekki tilgangi; allra síst tilgangi sem þjónar vestfirskum hagsmunum. Lesa meira

Örlögin eru afskaplega gráglettin og grimm. Nú er verið að taka breska sjómenn og sjávarútveg nákvæmlega sömu fantatökunum og við Íslendingar höfum upplifað í deilum okkar vegna hvalveiða. Með falsrökum, gervivísindum og hæpnum fullyrðingum er verið að hrekja tiltekna fiksframleiðslu út úr búðarhillum stórverslanakeðja. Undir yfirskyni umhverfisverndar. Breskir sjómenn bregðast ókvæða við og í helsta tímariti á vegum sjávarútvegs sem gefið er út í Bretlandi eru þessi tilburðir harðlega gagnrýndir. Þó stendur breskur sjávarútvegur frammi fyrir þeirri nöturlegu staðreynd að sjávarútvegsráðherrann getur ekki borið hönd fyrir höfð síns eigin sjávarútvegs. Umhverfisverndarsamtökin eru nefnilega bara að nota sömu falsrök og ráðherrann hefur nýtt gegn okkur og hvalveiðum okkar. Hann er því orðinn bandingi þeirra umhverfissamtaka sem nú eru sem óðast að berja á hagsmunum bresks sjávarútvegs. Lesa meira

Ég fagna því tilefni sem Eggert Stefánsson gaf mér með því að skrifa grein sína á bb.is. í dag 16. janúar, þar sem hann spyr mig um fyrirhugaða jarðgangagerð og samgöngur á milli Dýrafjarðar og Barðastrandar. Það tilefni nýti ég mér með þessum skrifum, sem hér fylgja og vona að þau svari spurningunni sem hann bar upp; Hvað um vesturleiðina, Einar? Hvað mig áhrærir er afstaðan skýr og hefur meðal annars komið fram á Alþingi, svo sem ég vísa til í greininni, vilji samgönguráðherra hefur komið fram ítrekað, rannsóknir hafa staðið yfir, niðurstöður þeirra eru hvetjandi en ekki letjandi, til þeirra var stofnað til þess að undirbúa næstu skref að jarðgangagerð, enda kostað til þeirra milljónatugum. Svarið við spurningu Eggerts er því afskaplega skýrt. Af vesturleiðinni er allt gott að frétta og að henni er unnið af heilindum og góðum hug. Lesa meira

Í Kosovó voru ekki kjarnorkuvopn, ekki heldur í Rúanda, né í Súdan og nú vitum að svo var ekki í Írak. En er það nóg til að segja að innrás í ofbeldisríki sé aldrei réttlætanleg? Eru inngrip í voðaverk sem drýgð eru innan landamæra sjálfstæðra ríkja ætíð bannorð? Vitaskuld ekki. Sú staða getur komið upp og hefur komið upp að réttlátar þjóðir verða að láta til sín taka. Þess vegna er hægt að færa fyrir því rök að ráðast inn í ofbeldisríki, þar sem til dæmis er verið að beita þjóðina ofbeldi. Slíkt geta menn að sönnu ekki gert án umhugsunar, en allir hljóta að sjá að rétturinn til inngripa, jafnvel hernaðarlegra inngripa, er til staðar.

Skýrsla Baker Hamilton nefndarinnar um Íraksmálin hefur verið upphaf mikillar umræðu. Hún er sannarlega vel rökstudd og barmafull af fróðleik um aðdragandann, umgjörð Íraksmálsins og þó einkum og sérílagi stöðuna nú. Hún er einnig góð leiðsögn um hvernig eigi að takast á við framtíðina í Írak. Það er enda mikilsverðasta umræðan og það sem mestu máli skiptir fyrir írösku þjóðina

Þetta eru tvö álitaefni sem fjallað er um í þessum pistli

Lesa meira