Lög um tekju og eignaskatt - in memoriam
Skattalagabreytingarnar sem ríkisstjórnin hefur lagt fram á Alþingi eru einhver stærstu pólitísku tíðindi síðari ára. Þar eru lagðar til breytingar sem færa munu almenningi kjarabætur upp á 22 milljarða króna á ári, þegar þær verða komnar til framkvæmda. Þannig er verið að gefa okkur - fólkinu í landinu - færi á að njóta enn frekar ávaxtanna af skynsamlegri stefnumótun í efnahagsmálum og þess mikla árangurs sem hefur náðst við stjórn ríkisfjármálanna.
Þetta eru því góð tíðindi.
Athyglisvert er hins vegar að stjórnarandstaðan leggst gegn tillögunnum af miklum þunga, þó mótsagnakenndar yfirlýsingar þeirra geri málflutninginn ill skiljanlegan.
22 milljarðar í vasa almennings
Tillögurnar fela í sér marg háttaðar ráðstafanir. Hverjar eru þær ? Í sem skemmstu máli þessar:
* Við erum að lækka tekjuskatt einstaklinga úr 25,75% eins og hann er í dag og oní 21,75% þegar tillögurnar verða komnar til framkvæmda árið 2007.
* Eignaskatturinn verður felldur niður árið 2006
* Barnabætur hækka um 2,4 milljarða króna
Þetta leggur sig á 22 milljarða króna. 22 milljarðar króna sem ríkið ráðstafar núna, verða til ráðstöfunar hjá almenningini í landinu. 22 milljörðum sem stjórnmálamenn ráða yfir í dag, verður ráðstafað af fólkinu í landinu, í þá hluti sem það kýs. Það þarf ekki að spyrja stjórnmálamennina. Fólkið velur sjálft hvernig það ver þessu fé, sínu eigin sjálfsaflafé
Að hafa vit fyrir almenningi
Menn spyrja - sérstaklega vinstri menn; er ekki skynsamlegra að nýta þetta til þjóðþrifamála á vegum ríkisins? Þetta er vauðvitað grundvallar póltísk spurning. Vitaskuld er hægt að svara henni játandi; sé maður á annað borð þeirrar skoðunar að betra sé að stjórnmálamenn ráðstafi fjármunum almennings í meira mæli. Að stjórnmálamönnum sé betur treystandi til þess að fara með þetta fjármagn en fólkinu úti um landsins byggðir.
Það er vissulega sjónarmið. Vinstri manna sjónarmið. En við sem trúum því að þá farnist þjóðfélaginu best, þegar fólk hefur svigrúm til athafna og hafi rétt til að ráðstafa fjármunum sínum í sem mestum mæli, erum annarrar skoðunar. Það er líka reynsla annarra þjóða. 20 öldin hefur sýnt okkur það og sannað að fólki er treystandi til þess að fara með sitt eigið fé og á til þess allan rétt.
Höfum við efni á þessu?
Menn spyrja líka hvort við höfum efni á þessu. Jú svarið við því er jákvætt. Við höfum efni á þessu. Einfaldlega vegna þess að ríkissjóður er nú í betri færum til þess að takast á við sín verkefni, en áður var.
Ráðdeildin í ríkisbúskapnum veldur því að við höfum borgað niður skuldir ríkissjóðs. Þess vegna þarf ríkið ekki að borga hluta tekna sinna í vexti og fjármagnsliði. Það munar um minna. Með markvissum aðgerðum hefur hagur atvinnulífsins verið bættur. Tekjur fyrirtækjanna hafa vaxið. Hagur almennings er betri. Fjármagnstekjur sem áður voru einhvers staðar duldar og skiluðu sér ekki inn í ríkissjóð, eru þar orðinn drjúgur þáttur. Þess vegna eru tekjur ríkisins meiri og gefa okkur nú færi á því að bæta mjög hag almennings.
Ráðstöfunartekjur aukast um 4,5%
Reynt hefur verið að gera lítið úr þýðingu þessara skattabreytinga. Það er ómerkilegt athæfi.
Með þessum skattkerfisbreytingum munu ráðstöfunartekjur allra heimila í landinu aukast um 4,5 %. Hjá barnafólki, með millitekjur og lægri tekjur er aukningin ennþá meiri.
Eldra fólkið sérstaklega mun fá verulega kaupmáttaraukningu. Það er einkum eldra fólkið sem greiðir eignaskatt. Fjórða hver króna í formi eignaskatts er tekin úr pyngju fólks sem er 71 árs og eldra. Oft býr það í skuldlausum eiginum og hefur þurft að greiða eignaskatt af eignum sem þó hafa ekki borið arð. Nú breytist það. Eignaskattinum verður útrýmt. Hagur þess fólks mun því batna sérstaklega, eins og kemur fram í töfluverki því sem við höfum séð til útskýringar þessum breytingum.
Frjálslyndissjónarmið og ríkisforsjá
Þær skattalækkanir sem við erum núna að framkvæmda koma í rökréttu framhaldi af því sem við höfum verið að gera. Tökum tvö dæmi: Við erum búin að afnema svo nefndan sérstakan tekjuskatt þannig að hann er smám saman að eyðast út. Þessi skattheimta sem uppnefnd var hátekjuskattur, bitnaði til dæmis einkanlega illa á sjómönnum; þetta var eins konar sjómannaskattur. Svo er búið að lækka erfðafjárskatt; gamalt baráttumál sem gaman er að sigla í höfn.
Það á engan að undra að um skattamálin sé tekist á. Þetta er vitaskuld hápólitískt mál. Það hlýtur að vera ágreiningur um mál af þessu tagi. Hér takast á frjálslyndissjónarmið og sjónarmið ríkisforsjár. Hinn pólitíski átakapunktur er einkar skýr.
En aðalatriðið er þó þetta. Gömlu baráttumáli okkar sjálfstæðismanna er nú siglt í höfn. Við erum að efna kosningaloforðin okkar. Við erum búin að koma í framkvæmd tillögum, sem í raun afnema lög um tekju OG eignaskatt. Það eru engin smá tíðindi, jákvæð tíðindi. Þessu ber að fagna.
