Hin mörgu andlit Samfylkingarinnar
Áhugasamir um stjórnmálaumræðu hafa átt erfitt með að skilja stefnu Samfylkingarinnar í efnahagsmálum. Það er kannski ekki alveg nýtt, en hin mörgu andlit flokksins í þessum mikilvæga málaflokki hafa birst svo ótt og títt og í svo mörgum myndum nú upp á síðkastið að engan veginn er hægt að kasta tölu á né muna.
Kosturinn við slíkar pólititískar birtingarmyndir getur verið sá að þær gangi í augun á einhverjum um stund. Þess vegna er þeim stundum beitt í pólitísku vinsaældarskyni og um skamma hríð. En þegar svona pólitísk margbreytni verður varanleg er hætt við að hún rugli í ríminu. Fyrst þá sem fylgjast með utan frá. En síðar einnig þá sem myndbirtingunum stjórna. Sú er nú orðin raunin með Samfylkinguna.
Skipt um kúrs frá því í haust
Það var eitt af fyrstu verkum Samfylkingarmanna að leggja fram tillögur að lækkun hins lægra þreps virðisaukaskatts nú í haust. Þetta hafði verið tillaga flokksins í kosningunum síðustu. Tillögurnar höfðu þeir hirt upp úr kosningastefnuplöggum okkar í Sjálfstæðisflokknum. Höfðu þeir þó skömmu áður aftekið slíkar tillögur og fundist lítið til koma.
Þetta var sem sé eitt þeirra fyrsta verk. Álitu því flestir að stefna flokksins væri að styðja við skattalækkanir og auka þannig ráðstöfunarfé almennings. En viti menn. Þeir skiptu um skoðun.
Þegar ríkisstjórnin lagði fram tillögur sínar að skattalækkunum fann forysta Samfylkingarinnar þeim allt til forystu. Einkum álitu þeir að aukið ráðstöfunarfé almennings væri þensluhvetjandi. Með öðrum orðum; óábyrgt væri að almenningur fengi frekara fjárhagslegt ráðrúm.
Gleymd var bersýnilega tillagan frá því í haust. Upp voru runnir aðrir tímar. Nú hentaði ekki lengur að bera fram tillögur um skattalækkanir. Þá var öðru andliti snúið að kjósendum
Meiri útgjöld, takk - nei meiri útgjöld, takk
Þeir tala líka oft um nauðsyn ráðdeildar og aðhalds í ríkisrekstri. Þegar þannig ber undir. Þessar ræður eru stundum settar á í tengslum við fjárlagaumræðuna. Má auðveldlega kalla til vitnis nokkra af forystumönnum flokksins, talsmenn í ríkisfjármálum og aðra þá sem mæta upp á dekk þegar þannig ber við að horfa.
En varla hafa þessir ágætu herramenn sleppt orðinu, þegar önnur andlit birtast. Útgjaldaandlitin. Þau krefjast ekki aðhalds. Þau biðja um meira fé.
Það vantar í þennan útgjaldaliðinn og það vantar í hinn er sagt. Þeir hafa þetta öðruvísi á Norðurlöndunum, er annar vinsæll frasi og svona má lengi telja.
Í öðru orðinu er krafist aðhalds ( les, minni útgjöld) Í hinu er beðið um meira fé ( meiri útgjöld).
Stefnan mörkuð til framtíðar
Nú liggja fyrir Alþingi hugmyndir í frumvarpsformi frá ríkisstjórninni um lækkun skatta. Þar er fetuð leið varkárni, til þess að raska ekki efnahagslegum markmiðum um stöðugleika. Stefnan er mörkuð fram í tímann. Slíkt er skynsamlegt enda er oft kvartað hyfir því með réttu að skattalagabreytingar dembist yfir menn fyrirvaralaust og skyndilega.
En blessuð stjórnarandstaðan, getur ekki einu sinni fagnað því að stefnan sé mörkuð til lengri tíma. Enda eiga þeir auðveldara með að skilja flest annað en stefnufestu. Þess vegna munu þeir fara gegn því að fylgt sé langtímastefnumótun. Þeir eru gefnari fyrir skammtímalausnirnar, kuklið. Þess vegna munu þeir ólmast gegn skattalækkunarmarkmiðum ríkisstjórnarinnar. Þeim er nefnilega ekki heldur gefið um stefnumörkun til framtíðar.
