Önnur sjónarmið
Sjálfstæðisflokkurinn og ESB
Sjálfstæðisflokkurinn og ESB
Íslendingar myndu ekki aðeins halda óbreyttum afla þó þeir gengju í Evrópusambandið heldur gæti aðildin leitt til þess að þeir veiddu meira. - Það var ekki Evrópusinni úr Samfylkingunni sem efnislega mælti þetta heldur Klaus Grube, sem nú er sendiherra Dana í höfuðstöðvum ESB á formlegum fundi í Brussel með Evrópunefnd forsætisráðherra fyrir röskum mánuði.
Klaus Gruber var einn þeirra sem voru í forystu um endurskoðun á sjávarútvegsstefnu sambandsins. Hann er talinn meðal helstu sérfræðinga þess um sjávarútvegstefnu. Við Íslendingar höfum fengið að kynnast hörku hans í samningum um norsk-íslensku síldina. Þessi karl vissi því um hvað hann var að tala.
Á fundinum var hann sérstaklega spurður hvort þjóðir einsog Spánverjar myndu ekki heimta að fá veiðiheimildir í landhelgi okkar ef til samningaviðræðna kæmi. - Vafalítið munu þeir setja fram kröfuna, svaraði Grube, og hnýtti svo við eftirfarandi spurningu: En hvaða rök standa til að þeir fái slíkar heimildir? Sérfræðingurinn taldi greinilega að þeir hefðu enga táfestu til að ná slíkum kröfum fram.
Ég og aðrir sem höfum reynt að brjóta sjávarútvegsþáttinn til mergjar á fordómalausan hátt höfum ævinlega komist að sömu niðurstöðu: Íslendingar munu ekki tapa fiskafla þó þeir gengju í ESB. Mér vitanlega er þetta hins vegar í fyrsta sinni sem svo háttsettur sérfræðingur innan ESB segir þetta afdráttarlaust á formlegum fundi með Íslendingum.
Viðhorf sérfræðingsins er auðvitað í algerri andstöðu við það sem Sjálfstæðisflokkurinn hefur haldið fram. Flokkurinn hefur staðið einsog hundur á roði á þeirri bábilju að aðild þýddi að landhelgin galopnist fyrir útlendingum. Hversu oft höfum við ekki heyrt hina vestfirsku Einara – einkum Önfirðinginn – lýsa því með dramatískum hætti hvernig spænskir ryksugutogarar mundu flæða innfyrir efnahagslögsöguna ef sú skelfilega stund rynni einhvern tíma upp að Ísland yrði fullgildur aðili að ESB?
Nú liggur það fyrir frá einum af helstu sérfræðingum sambandsins að staðhæfingar Sjálfstæðismanna um þetta eru tóm vitleysa. Sjálfstæðismenn hafa ranglega notað sjávarútvegshagsmunina til að stífla umræðuna. Þeir verða að hafa betri rök, eða slaka út fordómunum og taka upp málefnalega umræðu. Nú er einmitt rétti tíminn fyrir þá.
Evrópusambandið er nú í verra ásigkomulagi en um langt skeið. En þróun sambandsins hefur hins vegar leitt það á braut sem liggur frá því evrópska stórríki sem Sjálfstæðismenn hafa óttast svo mjög. Af þessu tilefni vil ég rifja upp ummæli Davíðs Oddssonar sem Ríkissjónvarpið hafði eftir honum 9. janúar af fundi í Valhöll:
"Evrópusambandið við þessa miklu stækkun - ég tala nú ekki um ef að Tyrkland verður komið inn í Evrópusambandið - það verður allt annað Evrópusamband heldur en við erum að sjá í dag. Það verður ekki hægt að miðstýra því jafn smásmugulega þá eins og nú. Þannig að útvíkkun Evrópusambandsins gæti breytt því í Evrópusamband sem Íslendingar gætu hugsanlega talið sig eiga möguleika á að vera í."
Í þessum ummælum birtist að mínu viti ný nálgun af hálfu forystu Sjálfstæðisflokksins. Formaður flokksins bendir þarna með afdráttarlausum hætti á þá staðreynd, að stækkunin breytir með vissum hætti eðli sambandsins. Hann gerir sér grein fyrir að möguleikinn á að til verði miðstýrt stórríki er miklu fjarlægari en áður. Þróunin, ekki síst eftir að Tyrkir ganga til samninga um aðild, færir Evrópu nær því ríkjasambandi sem Sjálfstæðismenn ættu að geta sæst á að Ísland tæki þátt í – svo fremi þeir sannfærist um að það skaði ekki sjávarútveginn.
Stækkunin, skipbrot stjórnarskrárinnar, og nýjar upplýsingar um afleiðingar fyrir fiskveiðihagsmuni okkar ætti því að verða hugsandi mönnum innan flokksins tilefni til að skoða Evrópumálin upp á nýtt – og þróa þá hugsun sem birtist í orðum formannsins í janúar. Evrópumálin þurfa allir flokkar – ekki síst stærsti flokkur þjóðarinnar – að skoða án fyrirfram gefinnar niðurstöðu eða hleypidóma. Hugsanlega kæmust menn að því að ESB og við eigum ekki samleið – en við getum ekki tekið þá ákvörðun nema eftir skoðun og með rökum. Sú skylda hvílir á stjórnmálamönnum að skoða af fullri ábyrgð allar leiðir sem hugsanlega gætu fært Íslandi meiri velsæld í framtíðinni.
Sjálfstæðismenn þurfa því að skoða hvað er handan hurðarinnar sem formaður flokksins þokaði frá stöfum í janúar.
