Eru batnandi lífskjör harmsefni ?
Lífskjör hér á landi hafa batnað hraðar en í þeim löndum sem við miðum okkur við. Umræðan um skattamálin í fjölmiðlum upp á síðkastið hefur kristallað það svo ekki verður á móti mælt. Ennfremur hefur komið rækilega á daginn að skattar hafa verið lækkaðir, gagnstætt því sem stjórnarandstaðan hefur reynt að halda fram.
Í þessari umræðu hefur mjög verið reynt að slá ryki í augu fólks, með því að halda því fram að skattar hafi hækkað, af því að fleiri borgi nú skatta en áður. Sú fullyrðing sannar á hinn bóginn að kjör fólks eru almennt að batna. Íslenska skattkerfið virkar einfaldlega þannig að eftir því sem laun hækka eykst skattbyrðin. Persónuafslátturinn sem er föst krónutala veldur því að hann virkar mest gagnvart þeim sem lægri hafa launin. Því er hann ívilnandi gagnvart þeim sem lægri hafa launin. Þegar launin verða hærri þá er hlutfall persónuafsláttarins af reiknuðum skatti minni og skattbyrðin því meiri. Flóknara er málið því ekki. Þess vegna er falin kjarajöfnun í tekjuskattskerfinu
Lífskjörin fara batnandi
Þegar stjórnarandstaðan hefur upp söng sinn er engu líkara en verið sé að harma það að kjör fólks hafi batnað. Betri kjör hafa sannarlega leitt til þess að fólk sem ekki greiddi áður skatt, greiðir hann nú. Er ástæða til að harma það? Öðru nær. Það er til marks um það að lífskjör fólks eru að batna sem betur fer. Um þetta tala óvéfengjanlegar tölur sínu máli. Á árunum 1995 til 2003 jókst kaupmáttur á Íslandi hraðar en í öðrum löndum. Kaupmátturinn jókst um 27 prósent en 12% í öðrum OECD löndum og ekki nema um 1 prósent í Evrulöndunum, draumaveröld sumra íslenskra stjórnmálamanna.
Hver er kaupmáttaraukning lágmarkstekna?
Til þess að kanna þetta frekar er rétt að skoða enn annað hugtak; kaupmáttaraukningu lágmarkstekna, eftir að skattar hafa verið greiddir. Þegar það er gert þá kemur í ljós að kaupmáttaraukningin mæld á þann kvarða nemur um 48,1 prósenti á frá 1995 til 2003. Þetta er engin smá breyting. Það sem fólk með lágmarkstekjur hefur með öðrum orðum til ráðstöfunar eftir að skattar hafa verið greiddar, er nærri hálfu meira en það hafði árið 1995. Og hér er verið að tala um raunverðmæti, eftir að tekið hefur verið tillit til verðlagsþróunar.
Hér er auðvitað um einstæða þróun að ræða. Fyrir liggur semsé að kaupmátturinn hefur verið að aukast svona mikið sem raun ber vitni um. Hins vegar er ljóst að þessi aukning kaupmáttar er miklu meiri en í löndum sem við berum okkur saman við. Þetta er mikilsverður áfangi.
Verjum árangurinn
Slíkan árangur verðum við vitaskuld að verja og stuðla að því að hann standist til frambúðar. Það gerum við með skynsamlegri efnahagsstjórn. Það gerum við einnig með markvissri uppbyggingu atvinnulífs á öllum sviðum, eins og við höfum unnið að undangengin ár, í hróplegri andstöðu við stjórnarandstöðuna.
Við viljum halda áfram að bæta hag þeirra sem hafa lökust hafa kjörin. Á því er full þörf. Þær tölulegu staðreyndir sem hér hafa verið raktar sýna að það er vel hægt, ef rétt er að málum staðið og vel á þeim haldið. Í þessum efnum eins og öðrum veldur hver á heldur. Reynslan er jafnan ólygnust og spor vinstri flokkanna hræða.
